Projekty

Archeometalurgia miedzi. Karpackie ośrodki metalurgiczne we wczesnej epoce brązu

Informacje o projekcie

Tytuł projektu:  Archeometalurgia miedzi. Karpackie ośrodki metalurgiczne we wczesnej epoce brązu.

Kierownik projektu: Urszula Bugaj

Jednostka prowadząca projekt IAE PAN
Źródło finansowania projektu: NCN, 2013-2015

Wykonawcy

Jednostki zaangażowane w projekt:

  • Nazwa jednostki: Instytut Archeologii i Etnologii PAN
  • Nazwa jednostki: Politechnika Warszawska, Wydział Inżynierii Materiałowej
  • Nazwa jednostki: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geologii, Wydział Geologii; Instytut Geochemii, Mineralogii i Petrologii

Osoby zaangażowane w projekt:

  • Imię i nazwisko: Urszula Bugaj, Instytut Archeologii i Etnologii PAN
  • Zakres obowiązków: nadzór merytoryczny i koordynacja prowadzonych badaniami - ukierunkowanie ustaleń klucza doboru zabytków i złóż do analiz, dobór zabytków do kolejnych etapów analiz przy uwzględnieniu wyników analiz wstępnych interpretacja wyników analiz w kontekście przemian społeczno kulturowych wczesnej epoki brązu w Europie Środkowej opracowanie metodyki badań metalurgicznych we współpracy z pozostałymi członkami zespołu badawczego projektu przygotowanie tekstu do publikacji.    
  • Imię i nazwisko: Halina Garbacz, Politechnika Warszawska, Wydział Inżynierii Materiałowej
  • Zakres obowiązków: inżynieria materiałowa: określenie składu chemicznego, fazowego oraz jednorodności mikrostruktury badanych obiektów, ustalenie wytycznych do badań złóż dotyczących głównych składników stopowych, domieszek i zanieczyszczeń, opis właściwości mechanicznych materiałów, z których wykonane są zabytki w oparciu o pomiary twardości - informacje istotne z punktu widzenia odtworzenia procesu technologicznego, interpretacja wyników analiz materiałowych opracowanie nowych założeń metodycznych archeometalurgii we współpracy z geologami i archeologami z zespołu badawczego powołanego do realizacji projektu
  • Imię i nazwisko: Zdzisław Hensel, Instytut Archeologii i Etnologii PAN
  • Zakres obowiązków: sporządzenie wytycznych do badań złóż i zabytków metalowych wspólnie z pozostałymi członkami zespołu; analiza porównawcza wyników badań chemicznych
  • Imię i nazwisko: Sławomir Ilnicki, Uniwersytet Warszawski, Wydział Geologii, Wydział Geologii; Instytut Geochemii, Mineralogii i Petrologii
  • Zakres obowiązków: geochemia, mineralogia, petrologia: interpretacja wyników analiz geologicznych; opracowanie nowych założeń metodycznych archeometalurgii we współpracy z archeologami i inżynierami materiałowymi z zespołu badawczego powołanego do realizacji projektu.
  • Imię i nazwisko: Krzysztof Nejbert, Uniwersytet Warszawski, Wydział Geologii, Wydział Geologii; Instytut Geochemii, Mineralogii i Petrologii
  • Zakres obowiązków: geochemia, mineralogia, petrologia: interpretacja wyników analiz geologicznych; opracowanie nowych założeń metodycznych archeometalurgii we współpracy z archeologami i inżynierami materiałowymi z zespołu badawczego powołanego do realizacji projektu.
  • Imię i nazwisko: Michał Auch, Instytut Archeologii i Etnologii PAN
  • Zakres obowiązków: analiza statystyczna wyników badań chemicznych przedmiotów metalowych.
  • Imię i nazwisko: Tomasz Onyszczuk, Politechnika Warszawska, Wydział Inżynierii Materiałowej
  • Zakres obowiązków: czyszczenie laserowe i analiza chemiczna zabytków archeologicznych wykonanych z miedzi i jej stopów.

Charakterystyka

Cel projektu:

Projekt jest zamierzeniem ściśle multidyscyplinarnym. Jego naukowym celem jest:

  • opracowanie metodyki badawczej archeometalurgii w oparciu o uwarunkowania środkowoeuropejskiej wczesnej epoki brązu, przy wykorzystaniu nowoczesnych metod charakteryzowania mikrostruktury, analizy składu chemicznego i fazowego stosowanych w inżynierii materiałowej oraz najnowszych rozwiązań w zakresie analiz izotopów Pb i Cu, a także charakterystyki mineralogicznej i geochemicznej rud i żużli wykonywanych w trakcie badań geologicznych;
  • opracowanie skutecznego programu badawczego - ustalenie nowych, uniwersalnych procedur badawczych od momentu pobierania próby ze złoża do identyfikacji surowca, z którego został wykonany zabytek - do wykorzystania w przyszłych badaniach nad proweniencją przedmiotów wykonanych z miedzi i jej stopów

Stworzenie "unikatowego warsztatu badawczego" w oparciu o powołany, interdyscyplinarny zespół specjalistów, umożliwi przeprowadzenie kolejnych etapów badań archeometalurgicznych o ustalonej już strategii. Po sprawdzeniu skuteczności i odpowiednim doborze metod analizy będzie można dokonać identyfikacji złóż miedzi i surowca użytego do wykonania zabytków (w ramach kolejnego projektu badawczego).

Harmonogram projektu:

  1. Badania wstępne
  2. Analizy złóż miedzi
  3. Analizy zabytków metalowych
  4. Opracowanie i interpretacja wyników analiz

Rezultaty:

Tworzenie nowego warsztatu - z punktu widzenia humanistyki - przebiega przede wszystkim  w oparciu o zmianę i kreowanie nowych perspektyw badawczych oraz zmianę tradycyjnego sposobu myślenia. Jednym ze sposobów dotarcia do nowych rozwiązań jest przeprowadzenie  kompleksowych badań multidyscyplinarnych.

 

Home Projekty wedlug autora Projekty zakończone Archeometalurgia miedzi. Karpackie ośrodki metalurgiczne we wczesnej epoce brązu