Ośrodek Studiów Pradziejowych i Średniowiecznych / Zespoły

Zespół B.2

Polska Piastów: społeczeństwo i kultura

Kierownik Zespołu:
dr hab. Michał Kara

Działalność


Główne cele badawcze:

Zespół do badań państwa Piastów powstał w styczniu 2012 r. Kieruje nim dr hab. Michał Kara. Jest to jedyny tego rodzaju zespół naukowo-badawczy w strukturach Instytutu Archeologii i Etnologii PAN. Grupuje on archeologów, w tym 4 samodzielnych pracowników nauki z tytułem profesora zwyczajnego lub stopniem doktora habilitowanego, 3 doktorów oraz 3 magistrów, których zainteresowania naukowe skoncentrowane są wokół zagadnień formowania się i funkcjonowania państwa Piastów.
Powyższa problematyka była dotychczas rozpatrywana w Instytucie Archeologii i Etnologii PAN w dwu zespołach badawczych: warszawskim i poznańskim (Pracownia Wczesnego Średniowiecza IAE PAN w Poznaniu). Powołanie w to miejsce jednego zespołu naukowego miało na celu  usprawnienie badań. Za kluczowe uznano wdrożenie modelu studiów multidyscyplinarnych przy zachowaniu pełnej autonomii procedury badawczej dyscyplin, których ustalenia będą wykorzystywane w projekcie. Ważne wydaje się zwłaszcza włączenie w obręb pola badawczego archeologii ustaleń archeobiologii oraz antropologii porównawczej.
Aktualnie działalność naukowa zespołu koncentruje się wokół archeologicznych syntez państwa piastowskiego (Andrzej Buko, Michał Kara, Przemysław Urbańczyk). Podwaliny dla tego rodzaju działań stanowią dostrzeżone przez środowisko naukowe monografie problemowe, które w ostatniej dekadzie opublikowali członkowie zespołu: Andrzej Buko, Archeologia Polski wczesnośredniowiecznej (Warszawa 2005, wyd. I), Przemysław Urbańczyk, Trudne początki Polski (Wrocław 2008), Michał Kara, Najstarsze państwo Piastów – rezultat przełomu czy kontynuacji? Studium archeologiczne (Poznań 2009).
Odrębny nurt badań, realizowany przez Wojciecha Dzieduszyckiego i Beatę Banach, dotyczy problematyki transformacji kulturowej i osadniczej na przełomie wczesnego i późnego średniowiecza, odzwierciedlonej w źródłach archeologicznych z terenu Wielkopolski doby późnopiastowskiej. Dodajmy, że Beata Banach to autorka najnowszego, jak dotąd, opracowania stanu badań archeologicznych późnośredniowiecznego Poznania.
Wojciech Dzieduszycki (we współpracy z Joanną Sawicką) zajmuje się także problematyką średniowiecznej Kruszwicy. Wspomniany badacz jest autorem liczących się opracowań archeologicznych wspomnianego grodu oraz regionu Kujaw w okresie średniowiecza, m.in. opublikowanej ostatnio syntezy Kruszwica – piastowska domena nad Gopłem (in: Pradzieje Wielkopolski. Od epoki kamienia do średniowiecza, ed. M. Kobusiewicz, Poznań 2008).
Analizie przestrzennych powiązań kulturowych państwa Piastów we wczesnym średniowieczu dotyczą studia Kingi Zamelskiej-Monczak, Adama Kędzierskiego oraz Dariusza Wyczółkowskiego.
Problematyką gospodarki i kultury symbolicznej w państwie Piastów, odzwierciedlonych w źródłach archeobotanicznych, zajmuje się Joanna Koszałka – archeolog i archeobotanik.
Członkowie zespołu prowadzą aktualnie badania wykopaliskowe o charakterze weryfikacyjno-sondażowym na grodziskach w Pszczewie (Michał Kara) oraz w Santoku, woj. lubuskie (Kinga Zamelska-Monczak).  Są to obiekty o istotnym znaczeniu dla poznania kultury Słowian Zachodnich we wczesnym średniowieczu.

Planowane rezultaty:

  • Andrzej Buko; Michał Kara; Przemysław Urbańczyk: państwo Piastów w badaniach multidyscyplinarnych: geneza, społeczeństwo, kultura, kontekst porównawczy (cykl opracowań syntetyzujących i problemowych)
  • Kinga Zamelska-Monczak: przemiany osadniczo-kulturowe na pograniczu Wielkopolski w okresie formowania się państwa Piastów na przykładzie wybranych mikroregionów; planowana ściślejsza współpraca z dr Justyną Kolendą z IAE PAN Wrocław, w związku z wielonurtowymi studiami porównawczymi zespołów grodowych w Santoku [pogranicze z Pomorzem] i Miliczu [pogranicze ze Śląskiem] – kluczy Królestwa Polskiego (cykl artykułów problemowych)
  • Adam Kędzierski: przemiany społeczno-kulturowe związane z tworzeniem się i funkcjonowaniem państwa Piastów odzwierciedlone w źródłach numizmatycznych (monografia analityczno-syntetyzująca i cykl artykułów problemowych)
  • Wojciech Dzieduszycki, Joanna Sawicka: kultura monarchii piastowskiej w źródłach archeologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem materiałów z Kruszwicy (monografia analityczno-syntetyzująca i cykl artykułów problemowych)
  • Dariusz Wyczółkowski: kultura monarchii piastowskiej w źródłach archeologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem odkryć w Zawichoście i Sandomierzu (cykl artykułów problemowych)
  • Beata Banach, Wojciech Dzieduszycki: kultura monarchii późnopiastowskiej w źródłach archeologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem obszaru Wielkopolski (cykl artykułów problemowych)
  • Joanna Koszałka: gospodarka i kultura symboliczna w państwie Piastów odzwierciedlone w źródłach archeobotanicznych (monografia analityczno-syntetyzująca i cykl artykułów problemowych)

Pracownicy

 

Publikacje

Buko Andrzej

  • wyszczególniono tylko nowsze monografie; ponadto redaktor lub współredaktor monografii zbiorowych i autor lub współautor ponad 100 artykułów naukowych lub popularnonaukowych w specjalistycznych periodykach polskich i zagranicznych
  • 2005-2011, Archeologia Polski wczesnośredniowiecznej. Odkrycia-hipotezy-interpretacje, Wydawnictwo TRIO, Warszawa (aktualnie 3 wydania).
  • 2008, The Archeology of Early Medieval Poland. Discoveries-hypotheses-interpretations,Brill, Leiden-Boston.
  • 2009, Stołpie. Tajemnice kamiennej wieży, Warszawa.

Dzieduszycki Wojciech

  • wyszczególniono tylko ważniejsze publikacje
  • 1985, Wczesnomiejska ceramika kruszwicka w okresie od poł. X w. do poł. XIV w., Wrocław
  • Dzieduszycki, W. & Kupczyk, M. ,1993, Gopło. Przyroda i człowiek, Poznań.
  • Dzieduszycki, W. & Kupczyk, M., 1995, Kruszce w systemach wartości i wymiany społeczeństwa Polski wczesnośredniowiecznej, Poznań.
  • Dzieduszyccy B.W., Maciejewski M. & Kupczyk, M., 2007, Skarby ziemi kruszwickiej, Kruszwica.
  • Dzieduszyccy B.W., Maciejewski M. & Kupczyk, M., 2008, Kruszwica – piastowska domena nad Gopłem, [w:] red. M. Kobusiewicz, Pradzieje Wielkopolski. Od epoki kamienia do średniowiecza, Poznań.

Kara Michał

  • wyszczególniono tylko ważniejsze publikacje
  • 1988, Wczesnośredniowieczny jelec z poroża z Międzyrzecza Wielkopolskiego, woj. Gorzowskie. „Archeologia Polski” 33:2, 1989. 403-424.
  • 1991,Z badań nad wczesnośredniowiecznymi grobami z uzbrojeniem z terenu Wielkopolski, [w:] red. L. Leciejewicz, Od plemienia do państwa, Wrocław 99-120.
  • 1992, The graves of the armed Scandinavians from the middle and the younger Viking Period from the territory of the first Piasts’ state, [w:] Death and burial. A conference on medieval archaeology in Europe 21st-24th September 1992 at the University of York. Pre-printed papers, t. 4, York. 167-177.
  • 1993, Siły zbrojne Mieszka I. Z badań nad składem etnicznym, organizacją i dyslokacją drużyny pierwszych Piastów. „Kronika Wielkopolski” 1992:3 (62). 33-47.
  • 1994, Skandynawski skarb złotych przedmiotów z przełomu starożytności i średniowiecza z miejscowości Wapno, woj. pilskie. „Przegląd Archeologiczny” 42. 73-110.
  • 1996, Domniemany grób księcia Władysława Laskonogiego w opactwie oo. benedyktynów w Lubiniu k. Kościana - głos w dyskusji, [w:] red. Z. Kurnatowska, Opactwo Benedyktynów w Lubiniu. Pierwsze wieki istnienia, Poznań. 93-107.
  • 1996, Luboń, [w:] Słownik starożytności słowiańskich, t. 8:2. 409-413.
  • 1998, Początki i rozwój wczesnośredniowiecznego ośrodka grodowego na Ostrowie Tumskim w Poznaniu, [w:] red. T. Janiak, D. Stryniak, Civitates Principales. Wybrane ośrodki władzy w Polsce wczesnośredniowiecznej, Gniezno. 26-29.
  • 2000, Anfänge der Bildung des Piastenstaates  im Lichte neuer archäologischer Ermittlungen. „Quaestiones Medii Aevi Novae” 5. 57-85.
  • 2000, Posen (Poznań), [w:] red. A. Wieczorek, H.-M. Hinz, Europas Mitte um 1000. Beiträge zur Geschichte, Kunst und Archäologie. Handbuch zur Ausstellung, t. 1, Stuttgart. 475-478.
  • 2000, Stan badań dendrochronologicznych wczesnośredniowiecznych grodzisk z terenu Wielkopolski, [w:] red. A. Buko, Z. Świechowski, Osadnictwo i architektura ziem polskich w dobie Zjazdu Gnieźnieńskiego, Warszawa. 55-68.
  • 2001,Frühmittelalterliches Grab eines bewaffneten Kaufmannes aus  dem Ort Ciepłe (Warmhof) in danziger  Pommern  im  Lichte  einer erneuten Analyse. “Acta Universitatis Lodziensis. Folia Archaeologica” 23:1. 113-144.
  • 2002, Osadnictwo ludności pomorskiej i wieleckiej w państwie pierwszych  Piastów w świetle znalezisk nekropolicznych z terenu Wielkopolski. „Slavia Antiqua” 43. 45- 96.
  • 2004, Archeologia o początkach państwa Piastów (wybrane zagadnienia), [w:] red. W. Fałkowski, Kolory i struktury średniowiecza, Warszawa. 253-317.
  • Kóčka-Krenz H., Kara M. & Makowiecki, D., 2004, The beginnings, development and the character of the early Piast stronghold in Poznań, [w:] red. P. Urbańczyk, Polish lands at the turn of the first and the second Millennia, Warsaw. 125-166.
  • Kurnatowska, Z. & Kara, M., 2004, Początki architektury sakralnej na grodzie poznańskim w świetle nowych ustaleń archeologicznych, [w:] red. T. Janiak, D. Stryniak, Początki architektury monumentalnej w Polsce, Gniezno. 47-70.
  • Kurnatowska, Z. & Kara, M., 2005, Na tropie Poznana – eponima naszego miasta, [w:] red. Z. Kurnatowska, T. Jurek, Civitas Posnaniensis. Studia z dziejów średniowiecznego Poznania, Poznań. 9-26.
  • Wrzesiński, J. & Kara, M., 2004, Kościół nr II na Ostrowie Lednickim – kamienny czy drewniany?, [w:] red. T. Janiak, D. Stryniak, Początki architektury monumentalnej w Polsce, Gniezno. 157-180.
  • Wrzesiński, J. & Kara, M., 2006, Nowe w archeologii Wielkopolski wczesnośredniowiecznej - 15 lat później, [w:] red. W. Chudziak, S. Moździoch, Stan i potrzeby badań nad wczesnym średniowieczem w Polsce - 15 lat później, Toruń. 207-244.
  • Wrzesiński, J. & Kara, M., 2008, Tron książęcy ad sanctam Mariam w Poznaniu. Przyczynek do studiów nad stanowieniem i manifestacją władzy zwierzchniej w Polsce piastowskiej. „Studia Mediaevalia Pragensia” 8. 45-104.
  • Wrzesiński, J. & Kara, M., 2008, Wczesnośredniowieczne grodziska Wielkopolski w nowszych studiach archeologii (wybrane zagadnienia), [w:] red. H. Machajewski, Wielkopolska w dziejach. Archeologia o regionie, Poznań. 137-152.
  • Kurnatowska, Z. & Kara, M., 2008, Wielkopolska południowa między Ziemią Gnieźnieńską a Śląskiem, [w:] red. J. Kolenda, Milicz. Clavis Regni Poloniae. Gród na pograniczu, Wrocław. 157-169.
  • Kurnatowska, Z. & Kara, M. ,2010, Wczesnopiastowskie regnum – jak powstało i jaki miało charakter? Próba spojrzenia od strony źródeł archeologicznych. „Slavia Antiqua” 51. 23-96.   
  • Kurnatowska, Z. & Kara, M.2009 Najstarsze państwo Piastów – rezultat przełomu czy kontynuacji? Studium archeologiczne, Poznań.
  • Makohonienko M., Kara M. & Koszałka, J. ,2011, Przyrodnicza historia Gniezna – plemiennego ośrodka kultu i centrum wczesnopiastowskiego państwa Civitas Schinesghe, „Landform Analysis”, Poznań.
  • Makohonienko M., Makowiecki D., Koszałka J. & Kara, M., 2011,Ekologia historyczna miasta – uwarunkowania środowiskowe i podstawy gospodarcze wczesnomiejskiego zespołu osadniczego  na Ostrowie Tumskim w Poznaniu, „Landform Analysis”, Poznań.

Kędzierski Adam

  • wyszczególniono tylko ważniejsze publikacje
  • 1998, Wczesnośredniowieczny skarb denarów krzyżowych z miejscowości Słuszków koło Kalisza w świetle nowych badań, [w:] red. T. Baranowski, Kalisz wczesnośredniowieczny, Kalisz, s. 91-107.
  • 2002, Denary krzyżowe z przedstawieniem głowy ze skarbu ze Słuszkowa. Uwagi na temat pochodzenia, [w:] red. B. Paszkiewicz, Moneta Mediaevalis, Warszawa, s. 399-405.

Koszałka Joanna

  • 2000, Makroskopowe znaleziska roślinne z wczesnośredniowiecznych warstw kulturowych i osadów jeziornych w Gnieźnie. Rdzeń GN 22/XII i SW 3/91, „Studia Lednickie”, t. 6: 389-416.
  • Koszałka, J. & Okuniewska-Nowaczyk, I., 2004, Mikro i makrofosylia z wczesnośredniowiecznego grodu w Poznaniu, [w:] Materiały z Sesji Naukowej Człowiek i środowisko we wczesnym średniowieczu w świetle badań interdyscyplinarnych, 15-16. Toruń.
  • Koszałka, J. & Okuniewska-Nowaczyk, I., 2005, Gospodarka wczesnośredniowiecznego Poznania w perspektywie archeobotaniczne, [w:] Studia interdyscyplinarne nad środowiskiem i kulturą człowieka w Polsce - dorobek i przyszłość. Środowisko i kultura 1, 121, Koszęcin.
  • Koszałka, J. & Okuniewska-Nowaczyk, I., 2005, Badania archeobotaniczne zespołu grodowego na Ostrowie Tumskim w Poznaniu - historia i najnowsze wyniki, [w:] Roślinne ślady człowieka, K. Wasylikowa, M. Lityńska-Zając, A. Bieniek (eds), 173-194. Kraków.
  • Koszałka, J. & Okuniewska-Nowaczyk, I. , 2005, Depozyt prosa ze stanowiska Ostrów Tumski 9/10 w Poznaniu, [w:] Poznań we wczesnym średniowieczu 5, H. Kóčka-Krenz (ed.), 83-90. Poznań.
  • Koszałka, J. & Okuniewska-Nowaczyk, I. ,2005, Pozostałości roślinne z warstw kulturowych Rynku Staromiejskiego w Białogardzie (stanowisko 83), [w:] XIV Sesja Pomorzoznawcza, vol. 2: Od wczesnego średniowiecza do czasów nowożytnych, H. Paner, M. Fudziński (eds), 275-289. Gdańsk.
  • Makohonienko M., Koszałka J., Noryśkiewicz B., Stępnik T. & Szmyt, M. ,2006, Szata roślinna Wzgórza Prokopiaka i jego okolic - możliwości i ograniczenia studium paleobotanicznego, [w:] Opatowice - Wzgórze Prokopiaka 1. Studia i materiały do badań nad późnym neolitem Wysoczyzny Kujawskiej, A. Kośko, M. Szmyt (eds), 81-84. Poznań.
  • Makohonienko M., Koszałka J., Noryśkiewicz B., Stępnik T. & Szmyt, M. ,2006, Wczesnośredniowieczne znaleziska roślinne z rejonu osady przygrodowej w Krośnie Odrzańskim, [w:] Archeologia w studiach nad najstarszymi dziejami Krosna Odrzańskiego, M. Magda-Nawrocka, A. Nawojska, J. Szymczak (eds), 175-182. Krosno Odrzańskie.
  • Makohonienko M., Koszałka J., Noryśkiewicz B., Stępnik T. & Szmyt, M. ,2006, Odciski roślin na ceramice kultury pucharów lejkowatych oraz kultury amfor kulistych, [w:] Opatowice - Wzgórze Prokopiaka 1. Studia i materiały do badań nad późnym neolitem Wysoczyzny Kujawskiej, A. Kośko, M. Szmyt (eds), 263-264. Poznań.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J., 2006 ,The grain storehouse from the early mediaeval stronghold at Józefów near Kalisz, “Fasciculi Archaeologiae Historicae”, t. 18: 9-18.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J. ,2007, Odciski roślin na ceramice i polepie kultury pucharów lejkowatych, [w:] Opatowice - Wzgórze Prokopiaka 2. Studia i materiały do badań nad późnym neolitem Wysoczyzny Kujawskiej, A. Kośko, M. Szmyt (eds), 247-248. Poznań.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J. ,2007, Odciski roślin na ceramice i polepie kultury pucharów lejkowatych oraz kultury amfor kulistych, [w:] Opatowice - Wzgórze Prokopiaka 3.  Studia i materiały do badań nad późnym neolitem Wysoczyzny Kujawskiej, A. Kośko, M. Szmyt (eds), 363-369. Poznań.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J. ,2007, Wyniki analiz węgli drzewnych. Od paleolitu do nowożytności, [w:] Archeologiczne badania ratownicze na trasie budowy obwodnicy Wyszkowa. Gdańskie Studia Archeologiczne 1, L. Czerniak (ed.), 197-200. Gdańsk.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J. ,2008, Between stronghold and village. Studies on plant economy of the Early Medieval Poznań, [w:] Das wirtschaftliche Hinterland der frühmittelalterlichen Zentren, L. Polaček (ed.), 127-137. Brno.
  • Koszałka, J. &  Strzelczyk, J. ,2010, Wyniki makroskopowych szczątków roślinnych ze stan. 2 (AUT 441) w Cichmianie, [w:] Osadnictwo Kotliny Kolskiej. Via Archaeologica Posnaniensis. Źródła archeologiczne z badań archeologicznych na trasach dróg i autostrad 1, J. Bednarczyk, J. Kabaciński, A. Kośko (eds), 525- 527. Poznań.
  • Makohonienko M., Makowiecki D., Koszałka J. & Kara, M., 2011,Ekologia historyczna miasta - uwarunkowania środowiskowe i podstawy gospodarcze
  • wczesnomiejskiego zespołu osadniczego na Ostrowie Tumskim w Poznaniu, „Landform Analysis”, t. 16: 26-31.
  • Makohonienko M.,  Koszałka J. & Kara, M. ,2011,Przyrodnicza historia Gniezna - plemiennego ośrodka kultu i centrum wczesnopiastowskiego państwa polskiego Civitas Schinesghe, „Landform Analysis, t. 16: 39-45.
  • Makohonienko M.,  Koszałka J. & Kara, M., 2011,Odciski roślin na ceramice, [w:] Materiały do wczesnych pradziejów Zachodniej Wielkopolski. Osadnictwo pradziejowe i wczesnośredniowieczne w Lubrzy. Ratownicze Badania Archeologiczne Instytutu Archeologii i Etnologii PAN Oddział w Poznaniu 3, J. Kabaciński, I. Sobkowiak-Tabaka (eds), 109. Poznań.
  • Makohonienko M.,  Koszałka J. & Kara, M., 2011,Odciski roślin na ceramice, [w:] Materiały do wczesnych pradziejów Zachodniej Wielkopolski. Osadnictwo pradziejowe i wczesnośredniowieczne w Lubrzy. Ratownicze Badania Archeologiczne Instytutu Archeologii i Etnologii PAN Oddział w Poznaniu 3, J. Kabaciński, I. Sobkowiak-Tabaka (eds), 391. Poznań
  • Makohonienko M.,  Koszałka J. & Kara, M., 2011,Analiza makroskopowych szczątków roślinnych, [w:] Materiały do wczesnych pradziejów Zachodniej Wielkopolski. Osadnictwo pradziejowe i wczesnośredniowieczne w Lubrzy.Ratownicze Badania Archeologiczne Instytutu Archeologii i Etnologii PAN Oddział w Poznaniu 3, J. Kabaciński, I. Sobkowiak-Tabaka (eds), 293-298. Poznań.
  • Makohonienko M.,  Koszałka J. & Kara, M., 2011, Odciski roślin na prażnicach wczesnośredniowiecznych, [w:] Materiały do wczesnych pradziejów Zachodniej Wielkopolski. Osadnictwo pradziejowe i wczesnośredniowieczne w Lubrzy.Ratownicze Badania Archeologiczne Instytutu Archeologii i Etnologii PAN Oddział w Poznaniu 3,  J. Kabaciński, I. Sobkowiak-Tabaka (eds), 761-768. Poznań.

Merda (Banach) Beata

  • 2003, Przyczynek do poznania kultury elitarnej mieszkańców wczesnośredniowiecznego grodu w Międzyrzeczu Wielkopolskim, „Wielkopolskie Sprawozdania Archeologiczne”, t. VI, s. 351-362.
  • 2005, Przemiany zabudowy miasta lokacyjnego w Poznaniu. Od osady Św. Gotarda do miasta z przełomu XV i XVI wieku, [w:] Civitas Posnaniensis. Studia z dziejów średniowiecznego Poznania, red. Z. Kurnatowska, T. Jurek, Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Prace Komisji Historycznej, t. 62, s. 389 – 405, Poznań.
  • 2005, Rec.: Jerzy Piekalski, Wczesne domy mieszczan w Europie Środkowej. Geneza – Funkcja – Forma, Wrocław 2004, [w:] „Slavia Antiqua”, tom XLVI, 2005, s. 186- 192.
  • 2006, Budownictwo mieszkalne XIII-wiecznego Poznania na tle porównawczym, „Fontes Archaeologici Posnanienses”, vol. 42, s. 245 – 254.
  • 2008, Osadnictwo wczesnośredniowieczne na stanowisku 226 (AUT 194), 150 (AUT 195), 278 (AUT 191), 284 (AUT 192), [w:] Poznań – Nowe Miasto. Źródła archeologiczne do studiów nad pradziejami i wczesnym średniowieczem dorzecza środkowej Warty, red. H. Machajewski, R. Pietrzak, Studia i materiały z badań wykopaliskowych na autostradzie A2- odcinek wielkopolski, t. II, s. 439-448, Poznań.

Sawicka Joanna

  • 2004, Naczynia szklane ze staropolskiego dworu w Czarnotulu koło Mogilna, [w:] Od długiego domu najstarszych rolników do dworu staropolskiego, Poznań 2004.
  • Sawicka, J. & Kaczmarek, J., 2009, Szkło w architekturze sakralnej Wielkopolski i Kujaw, „Zeszyty Bierzwnickie” XXIII.

Urbańczyk Przemysław

  • wyszczególniono tylko nowsze monografie; ponadto redaktor lub współredaktor monografii zbiorowych i autor lub współautor ponad 100 artykułów naukowych lub popularnonaukowych w specjalistycznych periodykach polskich i zagranicznych
  • 1992, Medieval arctic Norway, Warszawa.
  • 2000, Władza i polityka we wczesnym średniowieczu, Wrocław.
  • 2001, Rok 1000. Milenijna podróż transkontynentalna, Warszawa.
  • 2004,  Zdobywcy Północnego Atlantyku, Wrocław.
  • 2008, Trudne początki Polski, Wrocław.

Zamelska-Monczak Kinga

  • 1995, Grodzisko w Poniecu (stanowisko 1), woj. leszczyńskie, [w:] Z badań nad osadnictwem wczesnośredniowiecznymWielkopolski południowej, red. Z. Kurnatowska, Poznań.
  • 1998, Graphitkeramik in Polen - Chronologie und Verbreitung, [w:] Internationale Tagungen in Mikulice. Frhmittelalterliche Graphittonkeramik in Mitteleuropa, t. 4, Brno.
  • 2006, Międzyrzecz na skrzyżowaniu dróg, [w:]  Biblioteka Archeologii Środkowego Nadodrza, zeszyt 3, Zielona Góra 2006.
  • 2007, Związki kulturowe grodu Santok w świetle nowszych ustaleń archeologicznych, [w:] Świat Słowian wczesnego średniowiecza, red. S. Moździoch i M. Rębkowski, Szczecin-Wrocław.
  • 2007, Współczesne badania archeologiczne w Santoku, [w:]  Dzieje Santoka - gród, wieś i okoliczne miejscowości, red. R. Piotrowski, Santok, s. 13-17.
  • 2008, Santok - „klucz i strażnica królestwa" u zbiegu Warty i Noteci, [w:]  Milicz. Clavis Regni Poloniae. Gród na pograniczu, red. J. Kolenda, Wrocław.
  • 2009, Początki Santoka w świetle nowszych ustaleń archeologicznych, [w:]  Ad Oderam fluvium. Księga dedykowana pamięci Edwarda Dąbrowskiego, red. B. Gruszka, Zielona Góra 2009, s. 99-109.
  • Piotrkowski A., Dworaczek M. & Zamelska-Monczak K., 2010, Badania geologiczne w Santoku, [w:]  LXXX Zjazd Naukowy Polskiego Towarzystwa Geologicznego. Budowa geologiczna, geologia naftowa, wody geotermalne i ochrona środowiska bloku Gorzowa - Pojezierza Myśliborskiego, red. P. Karnkowski i A. Piotrkowski, Szczecin, s. 117.
  • Piotrkowski A., Dworaczek M. & Zamelska-Monczak K., 2010, Santok - badania archeologiczne w 2007 i 2008 roku. Stan i perspektywy, [w:] Santok. „Strażnica i klucz królestwa" - 30 lat Muzeum Grodu Santok, red. W. Popek, Gorzów Wlkp. s. 47-62.
  • Piotrkowski A., Dworaczek M. & Zamelska-Monczak K., 2011 Wczesne średniowiecze, [w:]  Materiały do wczesnych pradziejów Zachodniej Wielkopolski. Osadnictwo pradziejowe i wczesnośredniowieczne w Lubrzy, red. J. Kabaciński, I. Sobkowiak-Tabaka, Poznań, s. 159-161, 443-716.
  • Piotrkowski A., Dworaczek M. & Zamelska-Monczak K., 2012 w druku - Ceramika naczyniowa, [w:]  red. S. Kurnatowski, Międzyrzecz wczesnośredniowieczny (seria Origines Polonorum).