Pracownicy Instytutu

Deka Maria Eleonora, prof. dr hab.

Kontakt

Ilustracja kontaktu

Profesor zwyczajny

Adres:
Redaktor czasopisma "Archeologia Polski"

Telefon: 22 845 49 53

Pobierz informację jako: Wizytówka

Dodatkowe informacje

Dodatkowe informacje:

Wykształcenie, stopnie i tytuł

  • Uniwersytet Warszawski, Wydział Historyczny, sekcja Historii Kultury Materialnej, 1952-1956 r., specjalizacja: H.K.M. - archeologia Polski, tytuł pracy magisterskiej: Kontakty handlowe Mazowsza z innymi obszarami w X do poł. XIII w., promotor:  prof. dr hab. Witold Hensel, 1956 r.;
  • tytuł  pracy doktorskiej: Kontakty handlowe Polski z innymi obszarami w okresie od poł. X do k. XII w., promotor: prof. dr hab. Witold Hensel, 1963 r.;
  • habilitacja: 1978 r., Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej;
  • nominacja profesorska (rok): 2000 r.

Języki obce

  • język francuski- znajomość czynna,
  • język rosyjski - znajomość czynna,
  • język  angielski- znajomość bierna,
  • język niemiecki - znajomość bierna

 

Praca badawcza

 

Obszary zainteresowań zawodowych:

  • epoka: wczesne średniowiecze, okres rzymski;
  • obszar geograficzny: Europa, w tym szczególnie Słowiańszczyzna wczesnośredniowieczna;
  • zagadnienia: historia szklarstwa średniowiecznego, wyroby szklane w okresach wczesnośredniowiecznym i rzymskim, złotnictwo i biżuteria srebrna na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu.

Zakończone projekty badawcze:

1)  Geneza złotnictwa wczesnopolskiego,

  • projekt realizowany w ramach planu naukowego Instytutu Historii Kultury Materialnej (dalej: IHKM) PAN
  • w latach 1969-1976, 1978-1990
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: monografia obejmuje analizę formy i technologię produkcji ozdób srebrnych występujących na terenie Polski w okresie od IX do końca XII w. przy wykorzystaniu, porównawczo, tego typu materiałów z terenów sąsiednich. Na potrzeby monografii wykonano w Centralnym Laboratorium IHKM (inż. L. Koziorowska) analizy składu chemicznego srebra 376 przedmiotów (ozdób i monet traktowanych jako materiał porównawczy) znalezionych zarówno na terenie Polski, jak i na innych obszarach. Podjęto próbę określenia pochodzenia ozdób odkrytych na naszych ziemiach. Publikacje dotyczące projektu: (maszynopis został złożony w Samodzielnej Pracowni Naukowej i Archiwalnej IAE PAN w Warszawie). Ze względu na dużą objętość pracy niemożliwe było wydanie jej drukiem w całości. Dotychczas ukazały się opracowania wybranych zagadnień; publikacje autorstwa M. Dekówny podano niżej, w bibliografii (pozycje nry 87, 96, 104, 105, 106, 112, 124). Obszerne opracowanie wyników analiz składu chemicznego przedmiotów srebrnych opublikowała L. Koziorowska, Materiały złotnicze w świetle wyników analiz składu chemicznego srebrnych przedmiotów antycznych i wczesnośredniowiecznych, „Archeologia Polski”, t. 47: 2002, s. 101-204.

2) Szkła ze Styrmen (Bułgaria),

  • praca wykonana w ramach planu naukowego IHKM PAN
  • w latach 1971-1974
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: opracowanie monograficzne różnorodnych znalezisk szkła uzyskanych w czasie badań wykopaliskowych prowadzonych w latach 1961-1964 i 1967-1968 przez IHKM na grodzisku średniowiecznym w Styrmen, okręg Ruse. Przedmioty te zostały odkryte w zespołach datowanych na VIII-XIV w. Studia nad nimi objęły cechy ich formy i techniki produkcji oraz wytopu masy szklanej; wykonano analizy składu chemicznego szkła wielu z tych przedmiotów w Centralnym Laboratorium IHKM PAN. Stwierdzono obecność wśród nich licznych importów z ośrodków nadśródziemnomorskich i nadczarnomorskich (m.in. bizantyńskich), wyjątkowo – zachodnioeuropejskich. Publikacje dotyczące projektu: M. Dekówna, Wyroby szklane z grodziska w Styrmen (Bułgaria), „Slavia Antiqua”, t. 22: 1975, s. 177-277; M. Dekówna, Przedmioty szklane z grodziska w Styrmen (Bułgaria), [w:] M. Dekówna, Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980, s. 92-171 (zob. niżej, w bibliografii, pozycje nry 92, 98).

3) Szkła z Odercy (Bułgaria),

  • projekt realizowany w ramach planu naukowego IHKM PAN
  • w latach 1971, 1973-1988, 1991
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: opracowanie monograficzne kilkuset znalezisk szkła odkrytych w czasie wieloletnich badań wykopaliskowych prowadzonych przez IHKM na grodzisku średniowiecznym w Odercy, okręg Tołbuchin, pochodzących z dwóch okresów funkcjonowania tego obiektu – bizantyńskiego (V-VI w.) i średniowiecznego (IX-XII w.). Przeprowadzono studia nad cechami formy przedmiotów szklanych (naczynia, szybki okienne, paciorki i in.); w Centralnym Laboratorium IHKM PAN wykonano analizy składu chemicznego szkła wielu przedmiotów. W związku ze śmiercią głównych wykonawców opracowania stanowiska w Odercy (U. i A. Dymaczewskich) i przerwaniem tego opracowania, nie można było kontynuować badań nad szkłami ze względu na brak danych dotyczących kontekstu stratygraficzno-chronologicznego tych znalezisk. Publikacje dotyczące projektu: M. Dekówna, Recherches sur la technique d'exécution des objets en verre du haut Moyen Âge, [w:] Annales du 9e Congrès de l’Association Internationale pour l'Histoire du Verre. Nancy 22-28 mai 1983, Liège 1985, s. 157-179 (zob. niżej, w bibliografii, pozycja nr 111).

4) Szkła z Haithabu,

  • praca wykonywana w ramach współpracy IHKM PAN ze Schleswig-Holsteinisches Landesmuseum w Szlezwiku
  • w latach 1972-1975, 1980
  • wykonawca: Maria Dekówna przy okresowej współpracy Jerzego Olczaka.
  • opis projektu: projekt obejmował opracowanie, odkrytych w zespołach wczesnośredniowiecznych, kilkuset znalezisk związanych ze szklarstwem – odpadów produkcyjnych, półfabrykatów oraz gotowych wyrobów różnych kategorii, wśród których przeważały paciorki. Zaprojektowano programy opisu oraz karty zabytków różnych kategorii specjalnie na potrzeby materiałowej części opracowania. Planowano studia nad formą i techniką produkcji wyrobów szklanych oraz nad technologią wytopu masy szklanej. Wykonano analizy składu chemicznego szkła niektórych z tych przedmiotów (w Centralnym Laboratorium IHKM PAN). Na tej podstawie wydzielono wyroby produkowane na miejscu w Haithabu oraz importowane z ośrodków wschodnich (bizantyńskich i muzułmańskich) bądź wykonywane również na miejscu, ale według technologii wschodnich i być może z surowców i półfabrykatów przywożonych ze Wschodu, ale także według technologii stosowanych w Europie zachodniej. Okoliczności niezależne od Instytutu oraz od realizatorki projektu spowodowały przerwanie w/w współpracy i uniemożliwiły opracowanie wszystkich tych materiałów. Publikacje dotyczące projektu: M. Dekówna, Uwagi na temat szkieł z Haithabu, [w:] M. Dekówna, Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980, s. 172-198, oraz niżej, w bibliografii, pozycje nry 95, 98, 120. Zob. też niżej, pkt. 7.

5) Katalog analiz szkieł zabytkowych Europy wschodniej i Zakaukazia,

  • projekt realizowany w latach 1975-1990 (prace badawcze i opracowanie)
  • w ramach planu naukowego IHKM PAN przez międzynarodowy kilkunastoosobowy zespół badaczy na podstawie umów zawartych w latach 1975-1980 między IHKM a Wydziałem Historycznym Państwowego Uniwersytetu Moskiewskiego im. M.W. Łomonosowa w Moskwie oraz umowy podpisanej w 1977 r. przez IHKM i ówczesny Instytut Historii, Archeologii i Etnografii Akademii Gruzińskiej SSR. W latach 1997-2002 kontynuowali realizację projektu (prace redakcyjne) M. Dekówna i J. Olczak poza planem.
  • funkcja w zespole: współautorka i współkierująca zespołem.
  • jednostka organizująca projekt i jednostki współuczestniczące: IHKM (od 1992 r. Instytut Archeologii i Etnologii; dalej: IAE) PAN oraz Katedra Archeologii Państwowego Uniwersytetu Moskiewskiego im. M.W. Łomonosowa.
  • kierownicy projektu: prof. dr hab. Witold Hensel, członek rzeczywisty PAN, i prof. dr Walentin L. Janin, członek rzeczywisty AN b. ZSRR.
  • opis projektu: opracowano ujednolicone zasady opisu (w formie schematów przedstawionych w postaci wykazów zestawionych przy wykorzystaniu systemu dziesiętnego, zawierających klasyfikację różnych cech) wyrobów szklanych dziewiętnastu kategorii (naczynia, pokrywki, bransolety, pierścionki, kółka, wstawki, zawieszki, paciorki, nakładki, guzy, przęśliki, gładziki, pałeczki, szpile, odważniki, kostki do gry, oszklenia, kostki mozaiki, inne przedmioty) – ich cech formy, techniki wykonania i technologii wytopu masy szklanej. Opracowano je na podstawie znalezisk szkieł zabytkowych datowanych na okres od epoki brązu do XIII w. n.e. odkrytych na terenie Europy środkowej, wschodniej i Zakaukazia. Publikacja dotycząca projektu: Principes de description des verres anciens depuis les temps les plus reculés jusqu’au XIIIe siècle de n.è. (d'après l'analyse du matériel archéologique du Centre, de l'Est et du Sud-Est de l'Europe et de la Transcaucasie), M. Dekówna, J. Olczak red., Warszawa-Toruń 2002 (zob. niżej, w bibliografii, pozycja nr 134). Publikacja książki została sfinansowana z funduszy uzyskanych z Komitetu Badań Naukowych przez Wydawnictwo DiG.

6) Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej,

  • monografia przygotowana w ramach planu naukowego IHKM PAN
  • w latach 1976-1978
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: przedstawiono metody badań nad szkłami zabytkowymi (metody klasyfikacji i interpretacji cech formy, techniki wykonania przedmiotów szklanych oraz rezultatów analizy składu chemicznego szkła), które - zdaniem autorki - najlepiej pozwalają na rozwiązywanie zasadniczych problemów dawnego szklarstwa. Zaproponowany w pracy zespół metod zastosowano do badań, omówionych w niej, dużych zespołów znalezisk wiążących się ze szklarstwem, odkrytych na terenie Walii (z okresu rzymskiego) oraz Niemiec, Bułgarii i Polski (z wczesnego średniowiecza). Stwierdzono, że metody te są warte rekomendacji do dalszych studiów nad źródłami archeologicznymi dotyczącymi szklarstwa. Publikacje dotyczące projektu: M. Dekówna, Methods of examining ancient glasses, [w:] Unconventional archaeology. New approaches and goals in Polish archaeology, R. Schild red., Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980, s. 213-233; M. Dekówna, Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980 (zob. niżej, w bibliografii, pozycje nry 98, 99). Książka została uhonorowana w 1982 r. nagrodą naukową Wydziału I Nauk Społecznych PAN im. J. Lelewela.

7) Studia z dziejów szklarstwa,

  • cykl artykułów przygotowanych w ramach planu naukowego IAE PAN
  • w latach 1991-1995
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: w skład w/w cyklu wchodzą opracowania zbiorów szkieł odkrytych na różnych terenach europejskich: szybek okiennych z obozu rzymskiego w Galligaer (Walia), paciorków z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska w Zalakomár (Węgry), znalezisk różnych kategorii z wczesnośredniowiecznego grodziska w Cösitz, Kr. Köthen (Niemcy) oraz części znalezisk z Haithabu (Niemcy). Skład szkła większości tych przedmiotów został zbadany w Centralnym Laboratorium IHKM/IAE PAN. W w/w opracowaniach określono technikę produkcji oraz pochodzenie omawianych okazów. Publikacje dotyczące projektu: publikacje, autorstwa M. Dekówny, podano niżej w bibliografii (pozycje nry 119, 122, 127, 132, 137, 151).

8) Paciorki szklane ze skarbu z Zawady Lanckorońskiej,

  • projekt zrealizowany w ramach grantu przyznanego (na przygotowanie monografii skarbu) przez Komitet Badań Naukowych (nr projektu: 1P108 056 06; tytuł projektu: Skarb ozdób z Zawady Lanckorońskiej jako wyraz dalekosiężnych kontaktów Małopolski w IX-X w.)
  • w latach 1994-1998
  • wykonawca: Maria Dekówna (opracowanie paciorków szklanych oraz współredagowanie monografii).
  • Jednostka organizująca projekt: IAE PAN.
  • kierownik projektu: doc. dr hab. Helena Zoll-Adamikowa.
  • opis projektu: opracowanie obejmuje 48 paciorków segmentowych wykonanych z dwuwarstwowej rurki szklanej zrobionej techniką wyciągania, dekorowanych folią srebrną. Jak wykazały badania składu chemicznego szkła 15 okazów (przeprowadzone w Centralnym Laboratorium IAE PAN) do ich produkcji użyto szkła sodowego „popiołowego” typu Na2O•K2O•CaO•MgO•Al2O3•SiO2. Zwraca uwagę duża niestaranność wykonania tych paciorków, wiele z nich sprawia wrażenie braków produkcyjnych. Zbiór tych ozdób został zgromadzony prawdopodobnie w jakimś odcinku czasu między IX a początkiem X w., podczas gdy ukrycie skarbu mogło mieć miejsce w 3 ćwierci X w. Publikacja dotycząca projektu: M. Dekówna, Glass beads, [w:] H. Zoll-Adamikowa, M. Dekówna, E.M. Nosek, The Early Mediaeval hoard from Zawada Lanckorońska (upper Vistula river), Warszawa 1999, s. 25-70 (zob. niżej, w bibliografii, pozycje nry 130, 131). Publikacja książki została w znacznej części sfinansowana z funduszy uzyskanych z Komitetu Badań Naukowych przez Wydawnictwo „Letter Quality”.

9) Studia nad szkłami pochodzenia obcego występującymi na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu (połowa VI-połowa XIII w.),

  • projekt realizowany w ramach planu naukowego IAE PAN
  • w latach 1996-1999 r
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: wydzielono dwa główne etapy napływu importów szkła na nasze ziemie: 1. Przypadający na poł. VI - poł. X w.; 2. Datowany na poł. X - poł. XIII w. Różnią się one zarówno pod względem asortymentu wyrobów, jak i kierunków ich napływu na obszar Polski. W pierwszym okresie są to przede wszystkim paciorki pochodzenia wschodniego lub wytwarzane w rejonie nadbałtyckim (Skandynawia, północne Niemcy oraz Stara Ładoga) według technologii wschodniej, w drugim znacznie zwiększa się asortyment wyrobów i ich liczba. Oprócz paciorków szklanych, które występują w tym okresie bardzo licznie - zwłaszcza w Polsce wschodniej, znane są naczynia, pierścionki, bransolety i pojedyncze okazy innych kategorii. Są one produktami warsztatów ruskich, południowo- i zachodnioeuropejskich oraz orientalnych. Publikacje dotyczące projektu: praca nie została opublikowana, lecz ukazały się drukiem 2 wcześniejsze opracowania dotyczące tej tematyki (zob. niżej, w bibliografii, pozycje nry 25, 89, 117).

10) Szkła z okresu rzymskiego z Intercisy (Węgry),

  • praca wykonana w ramach planu naukowego IAE PAN
  • w 2000 r.
  • wykonawca: Maria Dekówna.
  • opis projektu: przedmiotem pracy są odpady produkcji szklarskiej odkryte w pozostałościach dużej huty szkła (prawdopodobnie z 1 połowy III w. n.e.) istniejącej przy obozie rzymskim w Intercisie – jednej z warowni limesu naddunajskiego. Na podstawie wyników analiz fizykochemicznych (wykonanych w Centralnym Laboratorium IAE PAN) można stwierdzić, że omawiane znaleziska są pozostałościami końcowej fazy wytopu szkła z surowców wyjściowych. Jego wytop odbywał się z surowców i według receptur stosowanych w tym czasie w ośrodkach bliskowschodnich i italskich. Z tych rejonów mogli też pochodzić szklarze pracujący w Intercisie. Publikacja dotycząca projektu: M. Dekówna, Physico-chemical analyses of glassmaking waste from Intercisa (Hungary), „Archeologia”, t. 57: [2006] 2007, s. 51-70, tabl. IV (zob. niżej, w bibliografii, pozycja nr 143).

Obecnie realizowane projekty badawcze:

1) Zasady opisu pozostałości produkcji szkła na obszarze Europy środkowej z okresu od I w. do połowy XIII w.,

  • projekt realizowany w ramach planu naukowego IAE PAN
  • w latach 1999-2010 oraz poza planem od 2011 r.;
  • przewidywana data zakończenia projektu: 2013/2014 r.
  • Praca przygotowywana jest przez kilkuosobowy zespół polsko-słowacki na podstawie umów zawartych między IAE PAN a Archeologickym Ústavem SAV (1999-2010) oraz między Polską Akademią Nauk i Slovenską Akademią Vied (2001-2006), pt. Geneza szkła, systemy szkłotwórcze i wyroby szklane w okresie od I w. do połowy XIII w. na terenie Europy środkowej ze szczególnym uwzględnieniem Polski i Słowacji. Prace techniczne związane z realizacją projektu zostały sfinansowane z „grantów wewnętrznych” przyznanych przez IAE PAN w latach 2005 i 2007.
  • funkcja w zespole: współautorka i współkierująca zespołem.
  • jednostki biorące udział w projekcie: IAE PAN oraz Archeologický Ústav SAV.
  • Kierownicy projektu: prof. dr hab. Maria Dekówna (IAE PAN) i dr Danica Staššíková-Štukovská (AÚ SAV).
  • opis projektu: Praca stanowi kontynuację Principes… (zob. wyżej, p. 5); zostaną w niej przedstawione ujednolicone zasady opisu pozostałości produkcji szklarskiej: surowców, narzędzi, pieców szklarskich, odpadów z różnych faz wytopu masy szklanej, półfabrykatów – ich cech formy i techniki wykonania, a także propozycje klasyfikacji tych cech. Opracowano również karty opisu znalezisk – dla każdej z wymienionych kategorii zabytków. Zostały one oparte na wynikach studiów nad znaleziskami archeologicznymi pochodzącymi z obszaru Europy, Bliskiego Wschodu, północnej Afryki, ze stanowisk starożytnych i średniowiecznych, oraz nad źródłami pisanymi i ikonograficznymi. Publikacja dotycząca projektu: w przygotowaniu.

2) Znaleziska związane ze szklarstwem oraz okazy z kwarcu z osady północnej w Janowie Pomorskim,

  • praca wykonana na zlecenie Muzeum Archeologiczno-Historycznego w Elblągu,
  • w latach 2009-2012.
  • wykonawcy: Maria Dekówna i Tomasz Purowski.
  • opis projektu: Opracowanie obejmuje 91 znalezisk wiążących się ze szklarstwem oraz 3 płytki z kwarcu i 1 bryłkę tego surowca. W pierwszej grupie znalezisk przeważają paciorki szklane zrobione różnymi technikami (wyciągania, nawijania, spiekania), ale są w niej też pojedyncze fragmenty naczyń, guzy, bryłki szkła, a także bryłka gliny z naciekami szklistymi. Zbadano skład chemiczny szkła 38 okazów, a z 7 pobrano szlify celem określenia techniki ich wykonania. Przeanalizowano też skład kwarcu 3 przedmiotów. Analizy te wykonano w Instytucie Geochemii, Mineralogii i Petrologii Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego. Na podstawie szczegółowej analizy cech formy, techniki produkcji przedmiotów oraz technologii wytopu masy szklanej i przy wykorzystaniu obfitego materiału porównawczego stwierdzono, że prawie wszystkie te przedmioty pochodzą z wczesnego średniowiecza (pojedyncze okazy można przypisać kulturze łużyckiej) i stanowią import z ośrodków muzułmańskich, rzadziej - bizantyńskich, lub z warsztatów działających w strefie nadbałtyckiej, wykorzystujących technologie wschodnie, sporadycznie - zachodnioeuropejskie. Badania ujawniły kilka nowych, nieznanych dotychczas faktów dotyczących szklarstwa wczesnośredniowiecznego. Publikacja dotycząca projektu: w druku - Maria Dekówna, Tomasz Purowski, Znaleziska związane ze szklarstwem oraz okazy z kwarcu ze stanowiska Janów Pomorski 1, [w:] Wyniki ratowniczych badań archeologicznych w latach 2007-2008, t 1:3, Beata Jurkiewicz, Mateusz Bogucki red. (zob. niżej, w bibliografii, pozycja nr 150).

3) Paciorki szklane z cmentarzyska w Bodzi, gm. Lubanie, woj. kujawsko-pomorskie, stan 1;

  • data rozpoczęcia projektu: 2010 r.;
  • planowana data zakończenia projektu: 2014 r.
  • wykonawcy: Maria Dekówna i Tomasz Purowski.
  • jednostka organizująca projekt: IAE PAN.
  • kierownik projektu: prof. dr hab. Andrzej Buko.
  • opis projektu: przedmiotem opracowania są 253 paciorki pochodzące głównie ze starszej fazy istnienia cmentarza w Bodzi (koniec X i początek XI w.); tylko 1 grób zawierający te ozdoby należy do młodszej fazy (koniec XI-XII lub przełom XI i XII w.). Paciorki reprezentują 2 podstawowe metody wytwarzania: wyciągania i nawijania. W Laboratorium Bio- i Archeometrii IAE PAN w Warszawie wykonano analizę składu chemicznego szkła 18 okazów. W omawianym zbiorze wyróżniają się paciorki zrobione z wyciąganej rurki szklanej ciętej na proste odcinki, barwy czerwonej (wśród barwników tego szkła występuje złoto), okazy z szafirowego szkła wykonane techniką nawijania, zdobione rombami ze srebra, oraz produkowane tą samą techniką paciorki z dwuwarstwowego szkła dekorowane folią złotą i srebrną. Okazy w/w typów są prawdopodobnie importami ze Wschodu: z pracowni muzułmańskich i bizantyńskich. Badania omawianego zbioru ujawniły rzadko spotykane lub dotychczas nieznane rozwiązania technologiczne stosowane w szklarstwie wczesnośredniowiecznym. Publikacje dotyczące projektu: przewidziane są 2 publikacje – 1. Skrócona (bez katalogu) w języku angielskim (w 2013 r.) i 2. Obszerna (z katalogiem) w języku polskim (w 2014/2015 r.) Ad 1: Maria Dekówna, Tomasz Purowski, Glass beads, [w:] Bodzia. New Quality of cemeteries from the Late Viking Age, Andrzej Buko red.

 Praktyka terenowa:

  • Stanowisko
    • data
    • funkcja
    • kierownik badań
    • jednostka organizująca
  • Kraków-Wawel,
    • 1955-1957
    • Funkcja: uczestniczka badań
    • Kierownik badań: doc. dr Andrzej Żaki
    • jednostka organizująca: Pracownia Archeologiczna Kierownictwa Odnowienia Zamku Królewskiego na Wawelu w Krakowie.
  • Płock,
    • 1958
    • Funkcja: uczestniczka badań
    • Kierownik badań:prof. dr Włodzimierz Szafrański
    • jednostka organizująca: IHKM PAN.
  • Chodlik, pow. Opole Lubelskie,
    • 1959-1962
    • Funkcja: uczestniczka badań, a w latach 1961-1962 zastępca Kierownika.
    • Kierownik badań: doc. dr Aleksander Gardawski
    • jednostka organizująca: IHKM PAN oraz Katedra Archeologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Kariera zawodowa 

  • Instytut Historii Kultury Materialnej PAN (później  Instytut Archeologii i Etnologii PAN)
    • od 1958 do1962 - aspirant;
    • od 1962 do 1964 - starszy asystent;
    • od 1964 do 1979 - adiunkt;
    • od 1979 do 2000 - docent;
    • od 2000 do chwili obecnej - profesor.

Działalność redakcyjna i edytorska:

  • Wydawnictwa IHKM PAN, od 1992 r. - IAE PAN
    • seria Polskie Badania Archeologiczne - sekretarz Redakcji tomów 10, 12, 15 (1965-1967),
    • „I Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej, Warszawa 14-18 IX 1965”, t. I-VII - sekretarz naukowy Redakcji Ogólnej (1965-1972),
    • półrocznik „Archeologia Polski” - sekretarz Redakcji Naukowej (1969-1977), z-ca Redaktora (1978-1999), redaktor naczelna (od 2000 r.).
  • Ponadto zbieranie, przygotowywanie i redagowanie materiałów informacyjnych, dotyczących prac IHKM, do druku w wydawnictwie Biura Prezydialnego PAN pt. Materiały Informacyjne PAN (1984-1989).

 Członkostwo w stowarzyszeniach, komitetach i organizacjach  naukowych

  • Międzynarodowa Komisja Badania Kultur Słowiańskich Wczesnego Średniowiecza (przy Międzynarodowym Komitecie Slawistów) - sekretarz naukowy (1971-1983),
  • Komitet Narodowy Międzynarodowej Unii Nauk Antropologicznych i Etnologicznych, Międzynarodowej Unii Nauk Prahistorycznych i Protohistorycznych i Międzynarodowej Unii Archeologii Słowiańskiej - sekretarz naukowy (1986-1987),
  • Komitet Narodowy ds. współpracy z Międzynarodową Unią Archeologii Słowiańskiej - sekretarz naukowy (1987-1990),
  • Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich - członek założyciel (od 1989 r.),
  • Association Internationale pour l’Histoire du Verre - członek (od 1970 r.),
  • Polski Komitet Narodowy Association Internationale pour l’Histoire du Verre - członek (od 1963 r.), wiceprzewodnicząca (1989-2004), przewodnicząca (od 2004 r.),
  • International Commission on Glass. Committee TC-17; Archaeometry of Glass - członek konsultant (od 1995 r.)
  • Sekretarz naukowy Zakładu Archeologii Wczesnośredniowiecznej IHKM PAN (1963-1967),
  • członek Rady Naukowej IHKM/IAE PAN (1984-1989, 2003-2005),
  • sekretarz naukowy Rady Naukowej IHKM PAN (1984-1989),
  • przewodnicząca Komisji Wydawniczej Rady Naukowej IAE PAN (2003-2005).

Organizacja i popularyzacja nauki:

1. Udział w ważniejszych kongresach i konferencjach międzynarodowych oraz wygłaszanie na nich referatów:

  • których tematyka dotyczyła dziejów szklarstwa - kongresy
    • „Journées Internationales du Verre” (listopad 1964, Damaszek; maj 1967, Ravenna),
    • „Association Internationale pour l’Histoire du Verre” (lipiec 1970, Praga; lipiec 1973, Kolonia; sierpień 1977, Berlin; wrzesień 1979, Londyn-Liverpool; maj 1983, Nancy; wrzesień 1985, Madryt-Segovia; sierpień 1991, Wiedeń),
    • I Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej (wrzesień 1965, Warszawa),
    • XI Kongres Międzynarodowej Unii Nauk Pra- i Protohistorycznych (wrzesień 1987, Moguncja),
    • International Conference on Early Middle Ages (maj 1989, Tengelic, Węgry),
    • seminarium „Výskum dejín skla na Slovensku” (listopad 1989, Bratysława),
    • Internationales Perlensymposium in Mannheim (listopad 1994),
    • kolokwium „História skla 2010” (kwiecień 2010, Nitra).
  • poświęconych importom ceramiki na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu:
    • II Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej (sierpień 1970, Berlin),
    • kolokwium na temat kontaktów między rejonem nadmozańskim a Polską w XI-XIII w. (wrzesień 1980, Liège).
  • dotyczących ozdób srebrnych znajdowanych we wczesnośredniowiecznych skarbach na terenie Polski:
    • III Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej (wrzesień 1975, Bratysława),
    • V Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej (wrzesień 1985, Kijów).

2. Wywiady dla prasy polskiej i zagranicznej na tematy związane z prowadzonymi badaniami naukowymi i uczestnictwem w międzynarodowych kongresach;

  • wykład (16.01.1992 r.) na Uniwersytecie Trzeciego Wieku, pt. Szkło na terenie Polski w średniowieczu;
  • seria gawęd (czerwiec 1998 r.) w I programie Polskiego Radia na temat historii szkła.

Nagrody i odznaczenia

  • Grudzień 1966 - Odznaka Tysiąclecia Państwa Polskiego;
  • 1977 r. - medal XX-lecia za zasługi w rozwoju Instytutu Historii Kultury Materialnej;
  • 1982 r. - Nagroda Naukowa Wydziału I Nauk Społecznych PAN im. J. Lelewela za książkę Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej;
  • 1984 r. - Złoty Krzyż Zasługi (odznaczenie państwowe); 
  • 2004 r. - medal Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk za wybitne osiągnięcia naukowe i współtworzenie historii Instytutu.

Bibliografia

I. Prace wydrukowane
  • 1960
1. M. Dekówna, Kontakty Polski wczesnośredniowiecznej z Rusią, (w:) II seria przezroczy związanych z obchodami 1000-lecia Państwa Polskiego, wyd. Państwowe Zakłady Foto - Przezroczy w Warszawie, Warszawa.
  • 1961
2. M. Dekówna, E. Stattlerówna, Wczesnośredniowieczny skarb srebrny z Sejkowic pow. Gostynin (Zsfg: Der frühmittelalterliche Silberschatz aus Sejkowice, Kreis Gostynin), (w:) Biblioteka Archeologiczna, t. 14, Wrocław - Warszawa - Kraków, 109 ss. + tablice poza tekstem.
 
3. M. Dekówna, (rec.) H. Różańska, Wczesnośredniowieczny skarb srebrny z miejscowości Trójca, pow. Opatów, Materiały Wczesnośredniowieczne, t. 5, (w:) Wiadomości Numizmatyczne, R. 4, z. 4, s. 258 - 261.
 
4. M. Dekówna, (rec.) M. Czapkiewicz, F. Kmietowicz, Skarb monet arabskich z okolic Drohiczyna nad Bugiem, Kraków 1960, (w:) Wiadomości Numizmatyczne, R. 5, z. 4, s. 233 - 234.
  • 1962  
5. M. Dekówna, Naczynia szklane pochodzenia obcego na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu (Rés.: Les vases en verre d’origine étrangère trouvés en Pologne et datés à la période du haut Moyen Âge [Xe siècle - milieu du XIIIe siècle]), (w:) Slavia Antiqua, t. 9, s. 219 - 254.
  • 1965
6. M. Dekówna, (rec.) Ju. L. Ščapova, Drevnerusskie stekljannye izdelija kak istočnik dlja istorii russko - vizantijskich otnošenij v XI - XII vv., Vizantijskij Vremennik, XIX, 1961, (w:) Slavia Antiqua, t. 12, s. 356 - 360.
  • 1966
7. M. Dekówna, Études sur les origines de la verrerie en Pologne, (w:) Annales du 3e Congrès des „Journées Internationales du Verre“. Damas 14 - 23 novembre 1964, Liège, s. 116 - 128.
 
8. M. Dekówna, Szkło słowiańskie na 3 kongresie Międzynarodowych Dni Szkła w Damaszku (Syria), (w:) Slavia Antiqua, t. 13, s. 501 - 503.
 
9. M. Dekówna, (nie autoryzowane) Mikulčice, (w:) Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 7, Warszawa, s. 323.
 
10. M. Dekówna, (nie autoryzowane) Pliska, (w:) Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 8, Warszawa, s. 736.
  • 1967
11. M. Dekówna, H. Pawłowska, Résultats de 1’analyse spectrale d’émission de deux verres anciens de 1’église St. Jean l’Évangéliste à Ravenne, „Felix Rawenna”, fasc. 45° (XCVI), s. 119 - 126.
 
12. M. Dekówna, Słownik polskich terminów używanych w opisie paciorków szklanych, (w:) W.G.N. van der Sleen, A Handbook on Beads, Liège, s. 31, 33, 35, 37, 39, 45, 47.
 
13. M. Dekówna, (rec.) A. A. Abdurazakow, M. A. Biezborodow, Ju. A. Zadnieprowskij, Stieklodielije sriedniej Azji w driewnosti i sriedniewiekowje, Taszkent 1963, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 15, nr 3, s. 612 - 620.
 
14. M. Dekówna, IV Kongres ‘Journées Internationales du Verre’, (w:) Przegląd Historyczny, t. 58, z. 4, s. 728 - 730.
 
15. M. Dekówna, IV Kongres Międzynarodowych Dni Szkła, (w:) Szkło i Ceramika, R. 18, nr 10, s.  423 - 425.
 
16. M. Dekówna, (nie autoryzowane) Stara Ładoga, (w:) Wielka Encyklopedia Powszechna  PWN, t. 10, Warszawa, s. 795.
 
17. M. Dekówna, (nie autoryzowane) Staré Město, (w:) Wielka Encyklopedia Powszechna PWN, t. 10, Warszawa, s. 795 - 796.
  • 1968
18. M. Dekówna, Ozdoby (Ornaments - tylko w j. polskim), (w:) Słownik Starożytności Słowiańskich, t. III, cz. 2, Wrocław - Warszawa - Kraków, s. 565 – 567.
 
19. M. Dekówna, Dorobek nauki krajów słowiańskich w badaniach nad historią szklarstwa oraz problematyka słowiańska na IV kongresie Międzynarodowych Dni Szkła, (w:) Slavia Antiqua, t. 15, s. 359 - 362.
 
20. M. Dekówna, Obrady IV kongresu ‘Journées Internationales du Verre’, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 16, nr 1, s. 194 - 197.
  • 1969
21. M. Dekówna, Remarques sur les méthodes d’examen de perles de verre du haut Moyen Âge trouvées en Pologne, (w:) Annales du 4e Congrès des „Journées Internationales du Verre“. Ravenne - Venise 13 - 20 mai 1967, Liège, s. 147 - 161.
 
22. M. Dekówna, J. Rauhutowa, Fragments d’une coupe orientale de verre découvert à Czersk, district de Piaseczno, (w:) Archaeologia Polona, t. 11, s. 244 - 261.
 
23. M. Dekówna, (rec.) Z. Krumphanzlová, Skleněné perly doby hradištní v Čechách, Památky Archeologické, R. 56: 1965, (w:) Archeologia Polski, t. 14, z. 1, s. 249 - 251.
 
24. M. Dekówna, (rec.) B. A. Šelkovnikov, Russkoe steklo domongol’skogo vremeni, raspisannoe èmaljami, „Sovetskaja Archeologija“, 1965, nr 1; B. A. Shelkovnikov, Russian glass from the 11th  to the 17th century, „Journal of Glass Studies“, vol. 8: 1966, (w:) Archeologia Polski, t. 14, z. 2, s. 504 - 514.
  • 1970
25. M. Dekówna, Certaines questions concernant 1’échange entre la Pologne et les autres pays à l’époque du haut Moyen Âge, (w:) I Międzynarodowy Kongres Archeologii Słowiańskiej, t. V, Wrocław - Warszawa - Kraków, s. 289 - 298.
 
26. M. Dekówna, Uwagi o funkcji i pochodzeniu niektórych wczesnośredniowiecznych przedmiotów szklanych znalezionych na terenie Polski (Rés.: Remarques sur la fonction et sur la provenance de certains objecs en verre, datant du haut Moyen Âge, découverts en territoire de la Pologne), (w:) Studia z dziejów rzemiosła i przemysłu, t. 10, Wrocław - Warszawa - Kraków, s. 21 – 45.
 
27. M. Dekówna, Découvertes archéologiques récentes de verre en Pologne. Ve période de l’Âge du Bronze - le haut Moyen Âge, (w:) Bulletin de "1’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre", nr 5 (1967 - 1970), Liège, s. 158 - 164.
  • 1971
28. M. Dekówna, Stan badań nad górnictwem srebra i tzw. kryzysem srebra w Azji środkowej (Rés.: L’état des recherches sur l’exploitation des mines d’argent et sur la „crise d’argent” en Asie centrale),  (w:) Archeologia Polski, t. 16, s. 483 - 502.
 
29. M. Dekówna, A. Szymański, Badanie technik produkcji wczesnośredniowiecznych paciorków szklanych metodami petrograficznymi (Sum.: Research on the technics of production of Early Mediaeval glass beads by petrographic methods), (w:) Slavia Antiqua, t. 18, s. 283 - 309.
 
30. M. Dekówna, (rec.) Z. A. L’vova, Stekljannye busy Staroj Ladogi. Čast’ I. Sposoby izgotovlenija, areal i vremja rasprostranenija, „Archeologičeskij Sbornik” No 10, 1968, (w:) Sprawozdania Archeologiczne, t. 23, s. 390 - 393.
 
31. M. Dekówna, H. Chojnacka, V Kongres Międzynarodowego Stowarzyszenia do Badań nad Historią Szkła, (w:) Szkło i Ceramika, R. 22, nr 9, s. 281 - 283.
  • 1972
32. M. Dekówna, A. Szymański, Recherches sur les techniques d’exécution des objets de verre anciens par les méthodes pétrographiques, (w:) Annales du 5e Congrès de "1’Association Internationale pour l’Histoire du Verre". Prague 6 - 11 juillet 1970, Liège, s. 337 - 351.
 
33. M. Dekówna, Podstawy gospodarcze - elementy gospodarki towarowej (Economic foundations - elements of product economy - tylko w j. polskim), (w:) Mały Słownik Kultury Dawnych Słowian, Warszawa, s. 521 - 533; wyd. II, Warszawa 1988; wyd. III, Warszawa 1990 (we wszystkich wydaniach te same nry stron).
 
34 - 79. M. Dekówna, 46 haseł z zakresu kultury Słowian (hasła: „Abu-Hamid al-Andalusi”, „Afryka”, „Arabowie (stosunki ze Słowianami)”, „Azja Mniejsza”, „Bagdad”, „Bednarstwo”, „al–Biruni”, „Brakteaty”, „Bułgar nad Wołgą”, „Bursztyn”, „Dirhemy”, „Drogi handlowe”, „Emalia”, „Frankonia (Stosunki ze Słowianami)”, „Garbarstwo”, „Grzywna”, „Handel niewolnikami”, „Hiszpania”, „Ibn Bosteh”, „Jedwab”, „Kabłączki skroniowe”, „Kamienie szlachetne i półszlachetne”, „Kaptorgi”, „Kauri muszle”, „Kobierce”, „Krawiectwo”, „Kuśnierstwo”, „Lecznictwo”, „Mennictwo”, „Miary i wagi”, „Monety”, „Nakrycie głowy”, „Niemcy (stosunki ze Słowianami)”, „Obuwie”, „Odzież”, „Ozdoby”, „Pieniądz”, „Skarby”, „Szewstwo”, „Szkło”, „Tkactwo”, „Zapinki”, „Zdobnictwo”, „Złotnictwo”, „Znaki rzemieślnicze”, „Żydzi w Słowiańszczyźnie”), (w:) Mały Słownik Kultury Dawnych Słowian, Warszawa, s. 11, 12, 17 - 18, 23 - 24, 28, 33, 45, 53, 56 - 57, 85, 94 - 95, 107, 112 - 113, 114, 133, 135, 139 - 140, 143, 157 - 158, 161, 164 - 165, 165 - 166, 169, 176, 192, 203 - 204, 206 - 207, 229 - 230, 232 - 233, 239 - 240, 248, 258 - 259, 269, 271 - 272, 280 - 281, 290 - 291, 356, 373 - 374, 335 - 386, 420, 423 - 424, 425, 426, 431; wyd. II, Warszawa 1988; wyd. III, Warszawa 1990 (we wszystkich wydaniach te same nry stron).
 
80. M. Dekówna, V Kongres "Association Internationale pour 1’Histoire du Verre", (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 20, nr 1, s. 204 – 206.
  • 1973
81. M. Dekówna, Znaleziska wczesnośredniowiecznej ceramiki zachodnioeuropejskiej na Pomorzu (Sum.: Finds of Early Mediaeval West - European pottery in Pomerania), (w:) Archeologia Polski, t. 18, z. 1, s. 167 - 180.
 
82. M. Dekówna, La céramique de 1’Europe occidentale en Pologne du haut Moyen Âge, (w:) Berichte über den II. Internationalen Kongress für slawische Archäologie, t. 3, Berlin, s. 23 - 31.
 
83. M. Dekówna, (rec.) Z. A. L’vova, Stekljannye busy Staroj Ladogi. Čast’ II: Proischoždenie bus, „Archeologičeskij Sbornik” No 12, 1970; Z. L’vova, D. Naumov, K voprosu o proischoždenii stekljannych bus VIII - X w. Staroj Ladogi, "Slavia Antiqua", t. 17, 1970, (w:) Sprawozdania Archeologiczne, t. 25, s. 359 - 362.
 
84. M. Dekówna, Posiedzenie Międzynarodowej Komisji Badania Kultury Słowian we Wczesnym Średniowieczu, (w:) Slavia Antiqua, t. 20, s. 317 - 319.
 
85. M. Dekówna, Przekład z jęz. rosyjskiego pracy J. L. Szczapowej, Zasady interpretacji analiz składu szkła zabytkowego, (w:) Archeologia Polski, t. 18, z. 1, s. 15 - 70.
  • 1974
86. M. Dekówna, Blankiety i fragmenty monet nieokreślonych (Rés.: Les flans sans traces de coin et fragments de monnaies indéterminés), (w:) M. Dekówna, J. Reyman, S. Suchodolski, Wczesnośredniowieczny skarb srebrny z Zalesia powiat Słupca, t. II, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk, s. 37 - 43.
 
87. M. Dekówna, Ozdoby i srebro lane (Rés.: Les parures et l’argent coulé), (w:) M. Dekówna, J. Reyman, S. Suchodolski, Wczesnośred¬niowieczny skarb srebrny z Zalesia powiat Słupca, t. II, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk, s. 45 - 147.
 
88. M. Dekówna, Au sujet de 1’existence à 1’époque du haut Moyen Âge d’ateliers de transformation du verre dans les pays slaves, (w:) Archaeologia Polona, t. 15, s. 305 - 312.
 
89. M. Dekówna, Importy szkła we wczesnym średniowieczu (Imports of glass in the Early Middle Ages - tylko w j. polskim), (w:) Polskie szkło do połowy 19 wieku, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk, s. 15 - 23.
 
90. M. Dekówna, Problème de 1’existence d’un atelier verrier à Szczecin au haut Moyen Âge, (w:) Annales du 6e Congrès de l’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre. Cologne 1 - 7 juillet 1973, Liège, s. 143 - 158.
 
91. M. Dekówna, VI Kongres „Association Internationale pour 1’Histoire du Verre”, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 22, nr 1, s. 199 - 204.
  • 1975
92. M. Dekówna, Wyroby szklane z grodziska w Styrmen (Bulgaria) (Sum.: Glass objects from Styrmen, Bulgaria), (w:)  Slavia Antiqua, t. 22, s. 177 - 277.
  • 1976 
93. M. Dekówna, Glasbecher, (w:) M. Müller - Wille, Das Bootkammergrab von Haithabu, Berichte über die Ausgrabungen in Haithabu, 8, Neumünster, s. 63 - 66.
  • 1977
94. M. Dekówna, Quantitative spectral analysis of three gold - in - glass beads, (w:) G. C. Boon, Gold - in - glass beads from the ancient world, (w:) Britannia, t. 8, s. 202 - 207.
  • 1978
95. M. Dekówna, Les verres de Haithabu. Bapport préliminaire, (w:) Annales du 7e Congrès de "l’Association Internationale pour l’Histoire du Verre". Berlin - Leipzig 15 - 21 août 1977, Liège, s. 167 - 188.
  • 1979
96. M. Dekówna, Remarques sur la genèse de certains types de bijoux d’argent trouvés dans les trésors polonais du Moyen Âge, (w:) Rapports du IIIe Congrès International d’Archéologie Slave. Bratislava 7 - 14 septembre 1975, t. 1, Bratislava, s. 145 - 164.
 
97. M. Dekówna, VII Kongres „Association Internationale pour 1’Histoire du Verre”, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 27, nr 1, s. 111 - 116.
  • 1980
98. M. Dekówna, Szkło w Europie wczesnośredniowiecznej (Sum.: Glass in Early Medieval Europe), Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk, 386 ss. + tabele i ryciny poza tekstem.
 
99. M. Dekówna, Methods of examining ancient glasses, (w:) Unconventional archaeology. New approaches and goals in Polish archaeology, R. Schild red., Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk, s. 213 - 233.
  • 1981
100. M. Dekówna, Contribution aux recherches sur l’importation de la céramique du pays mosan à la Pologne au XIIe siècle, (w:) Rapports historiques et artistiques entre le pays mosan et la Pologne, du XIe au début du XIIIe siècle, Liège, s. 99 - 117.
 
101. M. Dekówna, Remarques sur la chronologie de 1’introduction dans la verrerie européenne médiévale de la technologic potassique et de celle au plomb non - alcaline, (w:) Annales du 8e Congrès de "1’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre". Londres - Liverpool 18 - 25 septembre 1979, Liège, s. 145 - 160.
 
102. M. Dekówna, H. Chojnacka, VIII Kongres “Association Internationale pour 1’Histoire du Verre”, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 29, nr 3, s. 417 - 421.
 
103. M. Dekówna, Kolokwium belgijsko - polskie na temat kontaktów między obszarem nadmozańskim a Polską w okresie od XI w. do początku XIII w., (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 29, nr 4, s. 563 - 565.
  • 1982
104. M. Dekówna, Zapinki (Brooches – tylko w j. polskim), (w:) Słownik Starożytności Słowiańskich, t. VII, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 67 - 70.
 
105. M. Dekówna, Zausznice (Earrings - tylko w j. polskim), (w:) Słownik Starożytności Słowiańskich, t. VII, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 85 - 90.
 
106. M. Dekówna, Złotnictwo (Goldsmithery - tylko w j. polskim), (w:) Słownik Starożytności Słowiańskich, t. VII, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 145 - 152.
  • 1983
107. M. Dekówna, Uwagi na temat szkieł (Remarks on glass - tylko w j. polskim), (w:) Szczecin we wczesnym średniowieczu. Wzgórze Zamkowe, Polskie Badania Archeologiczne, t. 23, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 267 - 271.
  • 1984
108. M. Dekówna, (rec.) Kultura materialna starożytnej Grecji. Zarys. (Histoire de la culture matérielle de la Grèce antique. Précis), t. I - III, (w:) Archaeologia Polona, 23, s. 258 - 266.
 
109. M. Dekówna, (rec.) Kultura Europy wczesnośredniowiecznej (La culture de 1’Europe dans le haut Moyen Âge), t. 1 - 5, 8, 10, 12, 13, (w:) Archaeologia Polona, 23, s. 266 - 281.
 
110. M. Dekówna, IX Kongres „Association Internationale pour l’Histoire du Verre”, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 32, nr 3, s. 441 - 444.
  • 1985
111. M. Dekówna, Recherches sur la technique d’exécution des objets en verre du haut Moyen Âge, (w:) Annales du 9e Congrès de "1’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre". Nancy (France) 22 - 28 mai 1983, Liège, s. 157 - 179.
 
112. M. Dekówna, Pochodzenie ozdób srebrnych z zespołów IX - XII w. z terenu Polski w świetle badań technologicznych (Origin of silver ornaments from 9th-12th century assemblages found in Poland in the light of technological analyses - tylko w j. polskim), (w:) Tezisi dokladov pol’skoj delegacii na V Meždunarodnom Kongresse Slavjanskoj Archeologii. Kiev 1985, Warszawa, s. 116 - 126.
 
113. M. Dekówna, (rec.) Prahistoria ziem polskich (La préhistoire des terres polonaises), t. I - V, (w:) Archaeologia Polona, 24, s. 163 - 181.
 
114. M. Dekówna, (rec.) Historia kultury materialnej Polski w zarysie (Précis d’histoire de la culture matérielle de la Pologne), t. I - V, (w:) Archeologia Polona, 24, s. 219 - 232.
  • 1986
115. M. Dekówna, X Kongres „Association Internationale pour l’Histoire du Verre”, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 34, nr 2, s. 385 - 390.
  • 1987
116. M. Dekówna, Essai de classification et d’interprétation des vestiges de la production du verre provenant des sites archéologiques antiques et du haut Moyen Âge, (w:) Annales du 10e Congrès de "1’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre". Madrid - Segovie 23 - 28 septembre 1985, Amsterdam, s. 207 - 220.
 
117. M. Dekówna, Importy szkła na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu (Sum.: Imports of glass to Polish territories in the Early Middle Ages), (w:) Polskie szkło do połowy XIX wieku, wyd. drugie, uzupełnione, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 17 - 26.
  • 1988
118. M. Dekówna, Uwagi na temat  klasyfikacji  i  interpretacji pozostałości starożytnej  i wczesnośredniowiecznej produkcji szklarskiej (Sum.: Remarks to the classification and interpretation of the Ancient and Early Mediaeval Glass-making relics), (w:) Studia nad etnogenezą Słowian i kulturą Europy wczesnośredniowiecznej, t. II, Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź, s. 5 - 20.
- Zob. też wyżej pozycje 34-79.
  • 1990
119. M. Dekówna, Herkunft der im Friedhof Zalakomár gefundenen Glasperlen im Lichte der technologischen Untersuchungen, (w:) A Wosinsky Mór Múzeum Évkönyve, XV, Szekszárd, s. 231 - 242.
 
120. M. Dekówna, Untersuchungen an Glasfunden aus Haithabu, (w:) Berichte über die Ausgrabungen in Haithabu, 27, Neumünster, s. 9 - 63.
- Zob. też wyżej pozycje 34-79.
  • 1991
121. M. Dekówna, Analyse spectrale des fragments de scorie, (w:) Cs. Bálint, Die spätavarenzeitliche Siedlung von Eperjes (kom. Csongrád), Varia Archaeologica Hungarica, Budapest, s. 102 - 103.
  • 1992
122. M. Dekówna, Les perles en verre de la nécropole du 7e et du 9e siècle à Zalakomár (Hongrie), (w:) Annales du 12e Congrès de "1’Association Internationale pour 1’Histoire du Verre". Vienne 26 - 31 août 1991, Amsterdam, s. 271 - 278.
 
123. M. Dekówna, Produkcja i obróbka szkła (do XV wieku) (Glass production and finishing [till the 15th century] – tylko w j. polskim), (w:) Z dziejów techniki w dawnej Polsce, B. Orłowski red. Warszawa, s. 379 - 410.
 
124. M. Dekówna, Zausznice koszyczkowate - przyczynek do badań nad pochodzeniem wczesnośredniowiecznych ozdób srebrnych występujących na terenie Polski (Sum: „Basket” zausznice - a contribution to studies on the origins of the Early  Medieval silver ornaments in Poland), (w:) Archeologia Polski, t. 37, z. 1 - 2, s. 89 - 122.
 
125. M. Dekówna, (rec.) Scientific analysis in archaeology and its interpretation, Oxford 1989, (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 40, nr 3, s. 407 - 414.
  • 1993
126. M. Dekówna, XII Kongres Association Internationale pour 1’Histoire du Verre, Wiedeń, 26 - 31 sierpnia 1991 r., (w:) Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, R. 41, nr 1, s. 191 - 197.
  • 1996
127. M. Dekówna, Szkło okienne z fortu rzymskiego w Gelligaer w południowej Walii (Rés.: Le verre à vitre du fort romain à Gelligaer dans le sud du pays de Galles),  (w:) Acta Universitatis Nicolai Copernici, Archeologia 26, Archeologia szkła 7, Toruń, s. 7 - 68.
  • 1997
128. M. Dekówna, (rec.) Scientific research in early Chinese glass, Corning, New York 1991, (w:) Archeologia Polski, t. 42, z.  1 -2 , s. 279 - 286.
 
129. M. Dekówna, Prof. dr Zofia Kamieńska (4 V 1908 r. - 17 II 1996 r.), (w:) Archaeologia Historica Polona, t. 6, Toruń, s. 275 - 285.
  • 1999
130. M. Dekówna, Glass beads, (w:) H. Zoll - Adamikowa, M. Dekówna, E. M. Nosek, The Early Mediaeval Hoard from Zawada Lanckorońska (upper Vistula river), Warszawa, s. 25 - 70.
 
131. M. Dekówna, H. Zoll - Adamikowa, Final remarks, (w:) H. Zoll - Adamikowa, M. Dekówna, E.M. Nosek, The Early Mediaeval hoard from Zawada Lanckorońska (upper Vistula river), Warszawa, s. 131 - 132.
  • 2000
132. M. Dekówna, Zagadkowe szkło z Cösitz, Kr. Köthen (Sum: A mysterious glass from Cösitz, Kr. Köthen), (w:) Archaeologica Historica Polona, t. 8, Toruń, s. 183 - 204.
 
133. M. Dekówna, Prof. dr hab. Helena Zoll - Adamik (27.03.1931 - 8.09.2000), (w:) Archeologia Polski, t. 45, z. 1 - 2, s. 141 - 143.
  • 2002
134. M. Dekówna, (i inni) Principes de description des verres anciens depuis les temps les plus reculés jusqu’au XIIIe siècle de n.è. (d’après l’analyse du matériel archéologique du Centre, de l’Est et du Sud-Est de l’Europe et de la Transcaucasie), M. Dekówna i J. Olczak red., Warszawa - Toruń, 218 ss. + tablice poza tekstem.
 
135. M. Dekówna, Słowo od Redakcji (From the editors - tylko w j. polskim), (w:) Archeologia Polski, t. 47, z. 1 - 2, s. 7.
  • 2003
136. M. Dekówna, Szkła z grodziska w Szeligach (Glasses from the fortified settlement at Szeligi - tylko w j. polskim), (w:) Słowianie i ich sąsiedzi we wczesnym średniowieczu, M. Dulinicz red., Lublin - Warszawa, s. 273 - 279.
  • 2004
137. M. Dekówna, Przyczynek do badań nad technologią produkcji i pochodzeniem wczesnośredniowiecznych „podłużnie żebrowanych” paciorków szklanych z metalowym kanalikiem (A contribution to the studies on production technology and origin of Early Medieval "ribbed" glass beads with metal canal - tylko w j. polskim), (w:) Zbornik na počest Dariny Bialekovej, G. Fusek red., Archaeologica Slovaca Monographiae, Communicationes Instituti Archaeologici Nitrensis Academiae Scientiarum Slovacae, t. VII, Nitra, s. 57 - 61.
  • 2005
138. M. Dekówna, Rozwój metod badania znalezisk szkła w Polsce w latach 1930 - 2000 (Sum.: The development of research methods in the study of ancient glass in Poland from 1930 to 2000), (w:) Acta Universitatis Nicolai Copernici, Archeologia 29, Archeologia Szkła 9, s. 3 - 40.
 
139. M. Dekówna, Od Redakcji, (w:) Archeologia Polski, t. 50, z. 1 - 2, s. 7 - 20.
 
140. M. Dekówna, Przedmowa, (w:) M. Starynowicz, Badania fizykochemiczne paciorków szklanych odkrytych na grodzisku ludności kultury łużyckiej w Wicinie, woj. lubuskie (w:) Archeologia Polski, t. 50, z. 1 - 2, s. 21 - 23.
 
141. M. Dekówna, Czterdziestopięciolecie Polskiego Komitetu Narodowego Międzynarodowego Stowarzyszenia do Badań Historii Szkła (The forty fifth anniversary of the Polish National Committee of the International Association for the History of Glass - tylko w j. polskim), (w:) Archeologia Polski, t. 50 z. 1 - 2, s. 221 - 226.
  • 2007
142. M. Dekówna, Wczesnośredniowieczne ozdoby szklane ze zbiorów Państwowego Muzeum Archeologicznego, na tle ogólnej problematyki rozwoju szklarstwa / Early medieval glass ornaments in the collection of the State Archaeological Museum, against the general background of the development of glass-making, (w:) Skarby wieków średnich / Treasures of the Middle Ages, Katalog wystawy pod redakcją W. Brzezińskiego / Catalogue of the exhibition edited by W. Brzeziński, Warszawa, s. 52 - 87.
 
143. M. Dekówna, Physico - chemical analyses of glassmaking waste from Intercisa (Hungary),  (w:) Archeologia, t. 56: [2006] 2007, s. 51 - 70.
  • 2008
144. M. Dekówna,  Prof. dr hab. Witold Hensel - badacz, organizator, dydaktyk. Zarys działalności (Sum.: Prof. Dr. Witold Hensel - scholar, organizer, teacher. Outline of activities), (w:) Archeologia Polski, t. 53, z. 1, s. 55 - 62.
 
145. M. Dekówna,  Prof. dr hab. Jerzy Olczak (31.07.1929 - 11.05.2007), (w:) Archeologia Polski, t. 53, z. 2, s. 357 - 361.
  • 2009
146. M. Dekówna,  Z metodyki badań nad miejscową produkcją szkła. Na podstawie starożytnych i wczesnośredniowiecznych źródeł archeologicznych (Sum.: On research methodology regarding local glass production. Based on Ancient and Early Mediaeval archaeological sources), (w:) Študijné Zvesti Archeologického Ústavu Slovenskej Akadémie Vied, t. 45, s. 15 - 28,  223.
 
147. M. Dekówna, Prof. dr hab. Witold Hensel, członek rzeczywisty Polskiej Adademii Nauk (29.03.1917 - 22.11.2008), (w:) Archeologia Polski, t. 54, z.1, s. 7 - 11.
  • 2010
148. M. Dekówna (z A. Buko), Doc. dr hab. Marek Krzysztof Dulinicz (10.05.1957 - 6.06.2010) (Sum.: Assoc. Prof. Marek Krzysztof Dulinicz [10.05.1957 - 6.06. 2010]), (w:) Archeologia Polski, t. 55, z. 1 - 2, s. 7 - 13.
  • 2011
149. M. Dekówna, Frühmittelalterlicher Glasschmuck vor dem Hintergrund der Entwicklung der Glasverarbeitung, (w:) Schätze des Mittelalters. Schmuck aus dem Staatlichen Archäologischen Museum Warschau, Bönen, s. 40 - 61.
  • 2012
150. M. Dekówna,  T. Purowski, Znaleziska związane ze szklarstwem oraz okazy z kwarcu ze stanowiska Janów Pomorski 1 (Sum.: Glass and quartz finds from Janów Pomorski site 1), (w:) Janów Pomorski stan. 1. Wyniki ratowniczych badań archeologicznych w latach 2007-2008, t. I:3, red. M. Bogucki,  B. Jurkiewicz, Elbląg, s. 65 - 260.
  • 2014
151. M. Dekówna, U. Dymaczewska, Fragment naczynia szklanego z napisem znaleziony w Odercy (Bułgaria) (Sum.: Fragment of an inscribed glass vessel from Odărci [Bulgaria]), (w:) Archeologia Polski, t. 59, z. 1-2, s. 231 - 269.
  • 2015
152. M. Dekówna,  The glass from Cösitz (Zörbig), Sachsen-Anhalt, and the origins of non-alkaline lead-silica glass from European finds. The state of research in outline, (w:) Archaeologia Polona, t. 48:2010 (2015), s. 269 - 287.
 
153. M. Dekówna (z A. Buko), Marek Krzysztof Dulinicz (10 maja 1957 – 6 czerwca 2010) / Marek Krzysztof Dulinicz (10th May 1957 – 6th June 2010), (w:) Grody średniowiecznego Mazowsza. Księga poświęcona pamięci Marka Dulinicza, red. M. Żurek, M. Krasna-Korycińska, Archaeologica Hereditas 04, Warszawa – Zielona Góra, s. 7 - 10.
 
154. M. Dekówna (z A. Buko), Stanisław Tabaczyński, Członek rzeczywisty Polskiej Akademii Nauk – piętnaście lat później / Stanisław Tabaczyński, Full member of the Polish Academy of Sciences – fifteen years later, (w:) Archeologia Polski, t. 60, s. 7 - 14.
 
155. M. Dekówna, T. Purowski, Glass Beads, (w:) Bodzia. A Late Viking-Age elite cemetery in Central Poland, red. A. Buko, Leiden/Boston, s. 222 - 261.
 
156. M. Dekówna, Dwa przedmioty szklane z wczesnośredniowiecznego grodziska w Chodliku, pow. Opole Lubelskie, woj, lubelskie (Sum.: Two glass objects from the Early Medieval settlement in Chodlik, district of Opole Lubelskie, Lublin province), (w:) Myśl badawcza Aleksandra Gardawskiego, red. H. Taras, Lublin, s. 165 - 182. 
  • 2016
157. M. Dekówna, Dr Eleonora Tabaczyńska (5.08.1931 – 15.06.2015) / Dr. Eleonora Tabaczyńska (5.08.1931 – 15.06.2015), (w:) Archeologia Polski, t. 61, s. 7-14.
 
158. M. Dekówna, Wprowadzenie (Sum.: Introduction), (w:) Sympozjum „Szkło na głównych szlakach komunikacyjnych wczesnośredniowiecznej Europy i Azji”, Warszawa, 22 maja 2015 r. / Symposium “Glass on main communication roads of Early Medieval Europe and Asia”, Warsaw, 22nd May 2015, (w:) Archeologia Polski, t. 61, s.73-75.
 
159. M. Dekówna,  T. Purowski, Paciorki szklane (Sum.: Glass beads), (w:) Bodzia. Elitarny cmentarz z początków państwa polskiego, red. A. Buko, Warszawa, s.153-205
 
160. M. Dekówna, T. Purowski, Katalog paciorków szklanych z Bodzi, stan. 2 (Catalogue of the Glass beads from Bodzia), (w:) Bodzia. Elitarny cmentarz z początków państwa polskiego, red. A. Buko, Warszawa, płyta CD (Appendix [on the CD]).
  • 2017
161. M. Dekówna, Badania nad początkami szklarstwa i wyrobami szklanymi na ziemiach polskich: problemy i metody badań. Zarys (Sum.: Studies on the origins of glassmaking and glassware in Poland: an outline of problems and research methods), (w:) Przegląd Archeologiczny, t. 65, s. 69-88.
 
162. M. Dekówna, Pochodzenie sporadycznie występujących na obszarze Polski dużych paciorków z ciemnego szkła w świetle analiz laboratoryjnych, (w:) Cum gratia et amicitia. Studia z dziejów osadnictwa dedykowane Pani Profesor Marcie Młynarskiej-Kaletynowej z okazji 65-lecia działalności naukowej, red. D. Adamska, K. Chrzan, A. Pankiewicz, Wrocław, s. 159-171.
 
163. M. Dekówna, T. Purowski, Paciorki szklane (Sum.: Glass beads), (w:) Bodzia. Elitarny cmentarz z początków państwa polskiego, wydanie II uzupełnione, red. A. Buko, Warszawa, s. 153-205.
 
164. M. Dekówna, T. Purowski, Katalog paciorków szklanych z Bodzi, stan. 2 (Catalogue of the Glass beads from Bodzia), (w:) Bodzia. Elitarny cmentarz z początków państwa polskiego, wydanie II uzupełnione, red. A. Buko, Warszawa, płyta CD (Appendix [on the CD]).
  • w druku
165. M. Dekówna, Bead variety of dark glass decorated with glass thread. Problems of origin and chronology, (w:) History of glass 2013-2016, red. D. Staššíková-Štukovská, L. Illáśová.
166. M. Dekówna, Prof. dr hab. Janusz Durko (23.02.1915-5.09.2017), Archeologia Polski, t. 63.
 
II. Prace niepublikowane
  • Maszynopisy powielane
167. M. Dekówna,  Sprawozdanie z badań archeologicznych 1962 r. na grodzisku w Chodliku, pow. Opole Lubelskie (Report from archaeological excavations conducted in 1962 at the stronghold in Chodlik, Opole Lubelskie district - tylko w j. polskim), VII Ogólnopolska Archeologiczna Konferencja Sprawozdawcza Instytutu Historii Kultury Materialnej PAN, Komisji Archeologicznej Komitetu Naukowego Obchodów Tysiąclecia Państwa Polskiego, Zarządu Muzeów i Ochrony Zabytków oraz uniwersyteckich Katedr Archeologicznych, w dniach 10 i 11 XII 1962 roku w Łodzi.
  • Prace w maszynopisie
168. M. Dekówna,  Kontakty handlowe Mazowsza z innymi obszarami w X do poł. XIII w. (Trade relations between Mazovia and other regions from the 10th until the middle of the 13th century - tylko w j. polskim), Warszawa 1956, maszynopis pracy magisterskiej przechowywany w archiwum Biblioteki Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego.
 
169. M. Dekówna,  Kontakty handlowe Polski z innymi obszarami w okresie od poł. X do końca XII w. (Trade relations between Poland and other areas between the mid-10th and late 12th century - tylko w j. polskim), tekst i tablice oraz aneks, Warszawa 1962, maszynopis pracy doktorskiej przechowywany w Samodzielnej Pracowni Dokumentacji Naukowej i
Archiwalnej IAE PAN w Warszawie.
 
170. M. Dekówna,  Geneza złotnictwa wczesnopolskiego (Origin of Early-Polish goldsmithery - tylko w j. polskim), Warszawa 1988, maszynopis przechowywany w Samodzielnej Pracowni Dokumentacji Naukowej i Archiwalnej IAE PAN w Warszawie.
 
171. M. Dekówna, Szkła z wczesnośredniowiecznego cmentarzyska w Zalakomár (Węgry) (Glasses from the Early Medieval burial ground at Zalakomár [Hungary] - tylko w j. polskim), Warszawa 1992, maszynopis przechowywany w Samodzielnej Pracowni Dokumentacji Naukowej i Archiwalnej IAE PAN w Warszawie.
 
172. M. Dekówna,  Szkła z Haithabu - najnowsze wyniki badań (Glasses from Haithabu - recent results of analyses - tylko w j. polskim), Warszawa 1994, maszynopis przechowywany w Samodzielnej Pracowni Dokumentacji Naukowej i Archiwalnej IAE PAN w Warszawie.
 
173. M. Dekówna, Technologie de la fabrication des perles en verre du haut moyen âge, trouvées en Pologne, Internationales Perlensymposium in Mannheim vom 11. bis 14. November 1994.
 
174. M. Dekówna, Studia nad szkłami pochodzenia obcego występującymi na ziemiach polskich we wczesnym średniowieczu (połowa VI - połowa XIII w.) (Studies on glasses of foreign origin in Poland in the Early Middle Ages (the mid-6th - mid- 12th century) - tylko w j. polskim), Warszawa 1999, maszynopis przechowywany w Samodzielnej Pracowni Dokumentacji Naukowej i Archiwalnej IAE PAN w Warszawie. 
Home Instytut Pracownicy Deka Maria Eleonora, prof. dr hab.